Voor Harm Hommes, advocaat en partner bij Dommerholt Advocaten, is kunstmatige intelligentie (AI) niet meer weg te denken uit zijn werk. “AI helpt me sneller en beter te werken, maar het blijft een hulpmiddel. Je moet wel zelf blijven nadenken.”
Van nieuwsgierigheid naar dagelijks gebruik
Hij weet niet meer precies wanneer hij voor het eerst met AI begon te werken. “Ik hoorde over ChatGPT en dacht: laat ik het eens proberen. In het begin gebruikte ik het vooral om teksten te verbeteren of om een juridische vraag te verkennen. Later merkte ik dat het echt waardevolle input kan geven.” Wat begon als nieuwsgierigheid, groeide al snel uit tot een dagelijks hulpmiddel in zijn werk.
Binnen de advocatuur zijn inmiddels verschillende AI-tools beschikbaar waarmee je sneller en scherper kunt werken. “Wij hebben bijvoorbeeld een samenwerking met LegalMike, een AI-tool die speciaal is ontwikkeld voor de Nederlandse rechtspraktijk. Voor mij zijn deze toepassingen ondersteunend: ze vervangen mijn denkwerk niet, maar vormen wel een waardevolle aanvulling.”
Volgens hem draait effectief werken met AI vooral om het stellen van de juiste vragen. “Hoe beter je vragen formuleert, hoe bruikbaarder de uitkomsten. Door veel met AI te werken leer je vanzelf wat de mogelijkheden zijn, maar vooral ook wat het níét kan.”
“Voor mij zijn deze toepassingen ondersteunend: ze vervangen mijn denkwerk niet, maar vormen wel een waardevolle aanvulling.”
AI als hulpmiddel, niet als sparringpartner
AI kan teksten aanvullen, voorstellen doen of helpen bij het formuleren van bepalingen. Toch blijft het een instrument, geen gesprekspartner. “Soms gebruik ik AI om te checken of ik niets over het hoofd zie of om ideeën op te doen. Maar het échte denkwerk, het contact met de klant en het afwegen van belangen zijn en blijven menselijke taken.”
Juist daarin ziet hij de kracht van de advocaat. “Wij zijn de sparringpartner van onze klanten. We luisteren, stellen vragen en denken mee op basis van onze ervaring en vaardigheden. Dat zijn menselijke kwaliteiten die AI niet kan vervangen. AI helpt me om sneller tot de kern te komen, maar mijn rol als adviseur neemt het niet over.”
Snelheid én kwaliteit
AI levert volgens hem niet alleen tijdswinst op, maar ook kwaliteitsverbetering. “Sommige dingen die vroeger een uur kostten, doe je nu in een paar minuten. Maar je moet wél kritisch blijven. AI-antwoorden zijn niet altijd volledig of correct, dus ik controleer alles zorgvuldig. Soms klopt een detail net niet, of mist er informatie.”
Daarom blijft het volgens hem essentieel dat de advocaat boven de stof blijft staan. “Als je blind vertrouwt op AI, ga je fouten maken. Ons werk is maatwerk. AI kan ondersteunen, maar niet vervangen.”
Dankzij de ICT-afdeling van het kantoor kan AI bovendien op een veilige manier worden ingezet. “Onze vragen en de antwoorden blijven volledig binnen ons eigen systeem. Zo kunnen we profiteren van AI zonder dat de vertrouwelijkheid in gevaar komt.”
“Als je blind vertrouwt op AI, ga je fouten maken. Ons werk is maatwerk. AI kan ondersteunen, maar niet vervangen.”
De menselijke factor
Of AI ooit een advocaat zal vervangen? “Nee,” zegt hij zonder aarzeling. “AI kan informatie verzamelen en teksten helpen formuleren, maar het inschatten van belangen, emoties en risico’s blijft mensenwerk. Wij zijn sparringpartners voor onze klanten, niet te vervangen door een algoritme.”
Wel moedigt hij collega’s aan om zich open te stellen voor nieuwe technologie. “De wereld verandert snel. Gebruik AI verstandig en met gezond verstand, maar wees niet bang voor innovatie. Dat we bij Dommerholt Advocaten openstaan voor nieuwe technologieën, maakt ons aantrekkelijk voor jonge advocaten en stagiaires. We denken vooruit, maar blijven met beide benen op de grond.”
